Bartolomeos'a H harfini kim koydu? İngilizce esaretinden kurtulalım.

  Bahreyn Diyalog Forumu

"His All Holiness Bartholomew I

Archbishop of Constantinople - 

New Rome and Ecumenical Patriarch"

Türkçesi:

"Kutsal Birinci Bartolomeos

Konstantinopolis - Yeni Roma Başpiskoposu 

ve Ekümenik Patrik"

+++

Yabancı özel kişi adlarının Türkçe yazımı kuralı şöyle:

- Aslı Latin harfleri ile yazılmış ise aynen alınır.

 Örnek: Emmanuel Macron

- Latin harfleri dışında harf ve şekillerle yazılmış ise, o ad 

  okunduğu gibi yazılır Türkçe metinlerde.

  Latin harfleri dışında alfabe kullanan ülkeler pasaportlarında

  kişi adları "dünya dili" olduğu gerekçesiyle İngilizce yazılır. 

  Biz Türkçe metinlerde o İngilizce yazılışı değil, o adın

  okunuşunu kullanırız. 

Örnekler:

Александр Дугин   Rusça

Türkçe: Aleksandr Dugin  İngilizce: Alexander Dugin 

Юрий Ушаков     Rusça

Türkçe: Yuriy Uşakov   İngilizce: Yuri Ushakov

जवाहरलाल नेहरू  Hintçe

Türkçe: Cevahirlal Nehru   İngilizce: Javaharlal Nehru

Bakınız KAYNAK YAYINLARI

Cevahirlal yazıyor.

عمر الشريف

Arapça: ‎Amr el-Şerif  Türkçe: Ömer Şerif  İng: Omar Sharif

جبرئیل محمد زاده   Farsça

Türkçe: Cebrail Muhammed Zade

İngilizce: Jebraeil Mohammad Zadeh

سید رسول بشیری موسوی   Farsça

Türkçe: Seyyid Resul Beşiri Musevi

İngilizce: Seyyed Rasoul Bashiri Mousavi

Halkımızın İngilizce bilme zorunluğu yok. Çoğu da bilmez. "Bu İranlıların adları ne kadar garip. Jebraeil falan" diyorlardır. Ne bilsinler ki bilmediklerini sandıkları bu isim bizim Cebrail... Rasoul bizim Resul...

Cengiz Han'ı Genghis Khan, İmran Han'ı İmran Khan mı yazalım? 

+++

Bartolomeos'a h harfini kim koydu da Bartholomeos yaptı?

Bu "h" harfini oraya kim soktu ise, kimse çıkaramıyor. 

Adamın adı (takma adı) Yunanca Βαρθολομαῖος 

t harfinden ( θ = teta ) sonra o harfi ( ο = omikron ) geliyor. 

Arada h harfi yok.

Β = beta B

α = alfa  A

ρ = ro    R

θ = teta  T

ο = omikron (küçük o)  O

λ = lambda  L

ο = omikron  O

μ = mu   M

α = alfa (burada e okunuyor) E

ῖ = diaeresis işareti

ο = omikron  O

ς = sigma      S

(diaeresis işareti, kendisinden önce ve sonra gelen iki sesli harfin birleşerek ayrı bir ses oluşturmadığını, ayrı ayrı hecelere ait olduğunu gösteriyor. mös değil me-os olarak okunacak yani.)

Bartolomeos Türkçe doğru yazım. Bartholomeos yanlış.

(Gerçek adı Dimitrios Arhontonis)

Eskiden Patrikhane Bartolomeos yazıyordu. Baktılar ki h ekliyoruz. "Türkler böyle istiyor" diye düşünerek eklediler h'yi.

+++

İngilizce dışındaki dillerde bu H harfi orada yok. Bakalım:

Bartolomeos = Almanca, Felemenkçe, Fince, Lehçe

Bartolomee = Fransızca

Bartolomeo = İtalyanca, İspanyolca

Bartolomeu = Portekizce, Rumence

Bartolomeus = İsveççe, Danca

Bartolomej = Çekçe, Slovakça

Бартоломео = Bartolomeo = Rusça, Sırpça, Bulgarca

بارثولوميوس = Barsolomyus = Arapça

Bartholomew = İngilizce. Ancak okunuşu Bartolome.

+++

h harfi İngilizce yazımdan alınma. 

İngilizlerde t harfinden sonra h koyma takıntısı var.

İngilizce yazılışı: Bartholomew

+++

H takıntısına ikinci örnek: Atina

Yunanca : Αθήνα
Α = alfa A

θ = teta T

ή = ita  İ

ν = nu  N

α = alfa A

Burada da t ( θ = teta ) ile i ( ή = ita ) arasında h harfi yok.

Ama İngilizler koymuş.  Atina'ya Athens diyorlar. 

Biz de Athina mı diyelim? Bu İngilizce hayranlığından nasıl vazgeçeceğiz?

(Baş Papaz Atinagoras'a da yıllarca İngilizce Athenagoras deyip durduk.)

+++

Üçüncü örnek:

Yunan gazetesinin adına da H eklemiş İngilizler: 

Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ = okunuşu İ KATİMERİNİ

Bakalım:

Η = İ

Κ = K

Α = A

Θ = T

Η = İ

Μ = M

Ε = E

Ρ = R

Ι  = İ

Ν = N

Η = İ

En baştaki İ okunan H (ita) artikel - yani İngilizce'deki The, Almanca'daki Der, Die, Das gibi.

İngilizce E Kathimerini yazılıyor.

Aslında olmayan H yine eklenmiş. 

Θ (teta = T) ile Η (ita = İ) arasında H harfi yok görüldüğü gibi. Ama İngilizler koyuvermiş. İngilizlerin T'den sonra H koyma takıntısını burada da görüyoruz.

İngilizce'de E harfi İ okunduğu için E Kathimerini yazıyorlar. Biz İngiliz değiliz ki. Doğrusu İ Katimerini

Türk basını habire E Kathimerini yazıp duruyor. Şaka gibi.

+++

Bir de heceleme sorunu var.

Değerli basın çalışanları.

Bu adamın adını okurken Bart - ho - lo- me - os  diye mi hece ayırımı yapıyorsunuz? Hayır. Ağzınızdan ho sesi çıkıyor mu? Hayır. Okurken h harfini yok sayıyorsunuz. Zaten yok. Olmayan harfi neden yazıyorsunuz?

Doğru heceleme şöyle: Bar - to - lo - me - os

Zaten okurken böyle okuyorsunuz da, yazarken neden İngilizce?

İlla da İngilizce diyorsanız Bartholomew yazın.

İngilizce esaretinden kurtulalım.

+++

Çin bu sorunu çözmüş. Pinyin denilen Latin harfleri ile yazılan bir alfabe geliştirmişler. Bu yüzden Çin pasaportlarında Çin isimleri İngilizce değil Çince yazılıyor.

Bu alfabede X harfi Ş, Q harfi Ç, J harfi C okunuyor.

Xi Jinping = Şi Cinping

Li Qiang = Li Çiang

Çin'den İngilizce'ye veto...

+++