31 Aralık 2016 Cumartesi

Türklerin Nardugan bayramı - Noel ilişkisi

Ayaz Ata Türkmenistan'dan seslendi:
Ýetip gelýän täze ýylyňyz gutly bolsun!

Yetişip gelen taze yılınız kutlu olsun!

(Türkmen alfabesi için bakınız:
https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrkmen_alfabesi  )

Ayaz Ata Türkmenistan'ın başkenti Aşkabad'da yeni yıl kutlamasında
**********
Türklerin Nardugan (Güneşin Doğuşu) olarak kutladıkları yeni yıl bayramı Hıristiyan dünyasında Noel olarak kutlanıyor.

**********

Yeni yıl (gündönümü) bayramı nasıl Noel'e dönüştürüldü

25 Aralık günü İsa'nın doğumunun kutlandığı bayrama Noel deniyor. Ancak Ermeni Kilisesi dahil bazı Ortodoks kiliseleri Noel'i 6 Ocak günü kutluyor. Çünkü Miladi takvimdeki 25 Aralık Jülyen takviminde 6 Ocak'a denk geliyor. Bu Ortodokslar, Katolik Papa 13. Gregori tarafından düzenlenmiş olan Miladi (Gregoryen) takvime uymak istemiyorlar.

Ermeni Ortodoks Kilisesi, 25 Aralık'ın Roma İmparatorluğu döneminde "Yenilmez Güneşin Doğum Bayramı" olarak kutlandığı gerekçesiyle, Hz. İsa'nın doğum gününü ilk dönem Hıristiyanların kayıtlarında gösterildiğini öne sürdüğü 6 Ocak'ta kutluyor.

https://www.bbc.com/turkce/haberler-50894077 

Noel sözcüğünün kökeni Latince natalis (doğum) sözcüğüdür.
Fransızcaya Noël olarak geçmiş.

İsa'nın doğum günü olan Noel'e İngilizcede Kristmıs (Christmas) deniliyor. Bu da, Yunanca Hristos (Mesih = İsa) sözcüğü ile Latince messa (Efkaristiya ayini) sözcüğünün birleşmesinden oluşmuş.

Eski İngilizcede Yule denirdi. Bu da Nors dilindeki jöl sözcüğünden gelmiş olmalı. Hıristiyanlıktan önce 12 gün boyunca kutlanan gündönümü bayramına jöl deniliyordu. 
Eski İngilizcede kış gündönümüne Yule denirdi. Bu da Nors dilindeki jöl (yöl) sözcüğünden geliyor. Hıristiyanlıktan önce İskandinavya'da 12 gün boyunca kutlanan YÖL bayramı. İzlandaca ve Norveççe YOL, İsveççe ve Danca YUL, Türkçe YIL. Bu sözcük, Türk ülkesinden İskandinavya'ya giden ve sonra tanrılaştırılan Türk hakanı Odin (Oden) döneminden kalma.

(Bakınız: İsveççenin Türkçe ile Benzerlikleri, İsveçlilerin Türk Ataları Prof. Sven Lagerbring, Kaynak Yayınları)
En uzun gece 21 Aralık'tadır. Bundan sonra geceler kısalmaya gündüzler uzamaya başlar. Buna kış gündönümü deniliyor. gündönümü deniliyor.
İşte binlerce yıldır kutlanan bu gündönümüdür. (Yeni yıla giriş bayramı)
Hıristiyanlık gelince bu bayram Noel'e, İsa'nın doğum günü kutlamasına dönüştü.

Muazzez İlmiye Çığ'ın Nardugan açıklaması

Sadece Kuzey Avrupa'da değil, bütün dünyada kış gündönümü bayram olarak kutlanırdı. Sümerler ve Türkler de bu bayramı Nardugan adı ile kutlardı. Türk inanışına göre gece ve gündüz sürekli savaşırlar. En uzun gece olan 21 Aralık'tan sonra günler uzamaya başlar. Gündüz savaşı kazanmış, gece gerilemeye başlamıştır. Hayat yeniden doğmaktadır.

Kutlanan budur: Yeniden doğuş bayramı.

Ay takvimi kullandıkları için de, 21 Aralık'tan sonraki ilk dolunayın çıktığı gün yeni yılın ilk günü olurdu.
Nardugan sözcüğü Moğolca nar (güneş) ve Türkçe tukan (doğan) sözcüklerinden oluşmuştur. 
Tatarcada Koyaş Tuğa (Güneş Doğan).

Muazzez İlmiye Çığ'ın Nardugan açıklaması

Türkler, gündüzün geceye karşı üstün geldiği bu günü insanların türediği ağaç olarak bildikleri Akçam ağaçlarını süsleyip altında kopuz eşliğinde şarkılar söyleyip oyunlar oynayarak kutlardı. Çam ağacı süsleme geleneği Orta Asya'daki Türklerden Sümerlere, oradan da Anadolu üzerinden Eski Roma'ya kadar uzandı. Kuzeyden de Hunlar tarafından Avrupa'ya taşındı.

Ayaz Ata (Ayas Han) Türklerin Soğuk Tanrısı'dır. Ren geyiklerinin çektiği bir araba ile dolaşır. İnsanları soğuktan korur. İslamiyetin gelişi ile unutulmuş olan Ayaz Ata, Sovyetler döneminde Orta Asya'da yaygınlaştı.

Orta Asya Türklerinin Ayaz Ata ve Ren geyikleri canlandırması

Ayaz Ata, Batı dünyasına Noel Baba olarak geçti.
Noel Baba da Ayaz Ata gibi Ren geyiklerinin çektiği araba ile dolaşır. 
 http://mygazete.com/icerik_detay.php?url=turklerin-noel-babasi-ayaz-ata 
Türk Hakanı Odin'in Türk ülkesinden İsveç'e gidişini anlatan kitap: "İsveççenin Türkçe ile Benzerlikleri- İsveçlilerin Türk Ataları" 
Kaynak Yayınları

Noel Baba'nın hediye getirme geleneği de İskandinavların tanrısı Odin'e dayanır. Zaten Türk hakanı Odin de İskandinavya'ya Turkland'dan (Türk Ülkesi'nden) gitmiş ve orada tanrılaştırılmıştı. Yani Odin de aslında Türk tanrısıdır. Baba Kral Tanrı Odin (Oden) her şeyin babasıdır: Allfader 

Odin, uçan atı Sleipnir ile avlanmaya gittiğinde, çocuklar Sleipnir için çizmelerinin içine havuç ve saman koyup şöminenin yanına asarlardı. Buna karşılık Odin de çocuklara hediye ve şekerlemeler getirirdi. Bu gelenek göçmenler vasıtasıyla Amerika'ya ulaştı, çizme yerine büyük çoraplar kullanıldı ve bu gelenek Noel'e dahil oldu.

Çizer Haddon Sundblum 1931 yılında Coca Cola firması için bildiğimiz Noel Baba çizimini hazırladı. Efsane böylece son halini aldı.

Bakınız:
İsveççenin Türkçe ile benzerlikleri, İsveçlilerin Türk ataları
KAYNAK YAYINLARI
Ayaz Ata Orta Asya Türk çocukları ile birlikte Nardugan kutlamasında

Noel Baba Tanrı Odin'in ülkesi olan İskandinavya'da oturur.

Antalya Demre'de 4. yüzyılda yaşamış olan Hıristiyan Azizi Piskopos Nikola (Klaus) da çocuklara hediyeler verirmiş. Onun adı Santa Claus (Aziz Klaus) olarak Noel Baba ile eşleştirildi. Böylece çeşitli efsaneler birleştirilerek Noel Baba haline geldi günümüz dünyasında.
Ayaz Ata + Tanrı Odin + Santa Klaus = Noel Baba

**********

Peki, bütün bu gündönümü, Nardugan, yeni yıl gelenekleri ile İsa'nın doğumu arasında ne gibi bir ilişki var?

Hıristiyanlığı çok tanrılı pagan inanışlarına sahip Anadolu ve Avrupa insanları arasında yaymak isteyen havariler ve onların öğrencileri, İsa'nın doğum gününün 25 Aralık olduğunu öne sürerek gündönümü törenleri ile birleştirdiler. 

Zamanla bu törenlerin aslında gündönümü kutlaması olduğu unutuldu, Kilise baskısı ile Noel kutlaması haline geldi. (M.S. 4. Yüzyıl)

Tıpkı babasız çocuk doğuran Tanrıça Kibele'ye inanan Anadolu insanına Hıristiyanlığı kabul ettirebilmek için Meryem Ana'nın da Kibele gibi bakire olduğunu, İsa'yı babasız doğurduğunu öne sürmeleri gibi.

**********
Her ne kadar kış gündönümü bayramı tüm insanlığın binlerce belki de onbinlerce yıldır kutladığı ortak bir bayram olsa da, bu bayramda çam ağacı süsleme adeti ve Ren geyiklerinin çektiği araba ile dolaşıp hediye dağıtan Noel Baba inanışının kökeninde Türk geleneklerinin yattığı da tartışmasız bir gerçektir. Hıristiyanların bu bayramı İsa'nın doğum günü olarak pazarlamaları ve bu bayramın kökenlerini unutturma çabaları bu gerçeği değiştirmez.

Önce İslamiyet bize Nardugan geleneğini unutturdu, ardından Batı emperyalizmi bize Noel Baba'yı dayattı.

NATO/Atlantik'ten koparak Avrasya'ya yanaşma sürecimizde Nardugan bayramını hatırlama ve Noel Baba'nın yerine Ayaz Atamızı ikame etme yönünde çalışmalar başlamıştır.

Ancak bu Noel Baba'ya düşman olmak anlamına gelmez. Noel Baba ve Ayaz Ata birlikteliği kültürler arasında köprü olabilir. Ayaz Ata insanları soğuktan korurken Noel Baba da çocuklara hediye dağıtır, gül gibi geçinip gideriz.

Nardugan (21 Aralık) ülkemizde de kutlanmaya başladı:


**********
arşiv:

Kar Kız, Ayaz Ata ve Akçam Ağacı 

**********
Bu sayfa 31 Aralık 2025'te güncellendi
1469 + 1343 + 238 görüntülenme

Gönderen zaman:

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Kaydol: Kayıt Yorumları (Atom)